၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွာ ထြက္လာတဲ့ ေသာမတ္စ္ဖရိုက္မန္းရဲ့ “ကမၻာျပားၿပီ” ဆိုတဲ့စာအုပ္ဟာ ေရာင္းအေကာင္းဆံုးစာရင္း၀င္ခဲ့တယ္။ ဒီစာအုပ္မွာ ကမၻာႀကီးဟာ စီးပြားကုန္သြယ္ေရာင္း၀ယ္မွုမွာ တေျပးညီကစားကြင္းႀကီး ျဖစ္သြားၿပီလို႔ သူက အဆိုျပဳထားတယ္။ အင္တာနက္ခ်ိတ္ဆက္မွုေတြ တျဖည္းျဖည္းတိုးပြားလာၿပီမို့ ကမၻာႀကီးရဲ့ ဘယ္ေနရာကမဆို ဒီကစားကြင္းႀကီးထဲမွာ ၀င္ပါကစားႏိုင္ၿပီလို႔ ဆိုပါတယ္။ ကမၻာျပားရျခင္းအေၾကာင္းအျဖစ္ အခ်က္ (၁၀) ခ်က္ တင္ျပတယ္။ ဘာလင္တံတိုင္းၿပိဳသြားတဲ့ အခ်က္ကလြဲၿပီး က်န္တာေတြက အင္တာနက္ဆက္သြယ္မွုနဲ့ သက္ဆိုင္တာေတြခ်ည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလည္း အမွုေဆာင္အရာရွိႀကီးေတြ၊ ဥပေဒျပဳအမတ္ေတြနဲ့ စြန့္ဦးတီထြင္အရင္းရွင္ႀကီးေတြက “တိုးၿပီးခ်ိတ္ဆက္မိလာတဲ့ ကမၻာႀကီးအေၾကာင္း” အျမွဳပ္တစီစီထေအာင္ ေျပာေနၾကတာကို ၾကားေနရပါတယ္။ သူတို႔မေျပာၾကတာကေတာ့ ကမၻာႀကီးခ်ိတ္ဆက္မိေနတဲ့ သူေတြဆိုတာ အင္တာနက္ဘေရာ့ဘင္ဖိုး တတ္ႏိုင္သူေတြသာ ျဖစ္တယ္ဆိုတာပါပဲ။ ဆင္းရဲတဲ့ႏိုင္ငံေတြ အသာထားၿပီး ကမၻာ့အခ်မ္းသာဆံုး၊ ေရွ့တန္းအေရာက္ဆံုး အေမရိကန္ႏိုင္ငံကိုပဲ ၾကည့္ရေအာင္ပါ။ အေမရိကန္ရွိ အိမ္ေထာင္စုစုေပါင္းရဲ့ ၄၆% ဟာ တႏွစ္၀င္ေငြ ေဒၚလာ ၃၀,၀၀၀ ေအာက္ပဲရွိၿပီး ပံုမွန္အင္တာနက္ မတပ္ဆင္ထားႏိုင္ၾကပါဘူး။ အင္တာနက္ပံုမွန္မရွိတာေၾကာင့္ အိမ္စာလုပ္ဖို့၊ အလုပ္ေလ်ွာက္ဖို့၊ အလုပ္လက္မဲ့ခံစားခြင့္နဲ့ ရိကၡာေထာက္ပံ့ေရးစတဲ့ အစိုးရစီမံကိန္းေတြ ေလ်ွာက္ဖို့ေတာင္… Read More »

အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ဆီယက္တဲလ္ျမိဳ့ေတာ္ေကာင္စီ၀င္အျဖစ္ ဆိုရွယ္လစ္တဦးျဖစ္တဲ့ ကာရွာမာ ဆာ၀မ့္ (Kshama Sawant) ေရြးေကာက္ခံရပါတယ္။ ၁၈၇၇ ခုႏွစ္တုန္းကလည္း ဆီယက္တဲလ္မွာပဲ ဆိုရွယ္လစ္အျဖစ္ ၀င္အေရြးခံတဲ့ ေအဒဗလ်ဴပိုက္ပါဆိုသူဟာ ျမိဳ့ေတာ္ေကာင္စီ၀င္အျဖစ္ အေရြးခံရဖူးတယ္။ အခု နွစ္ေပါင္း ၁၀၀ ေက်ာ္ၿပီးေနာက္မွာ ဆိုရွယ္လစ္တဦး ထပ္အေရြးခံရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကာရွာမာဟာ အိႏၵိယႏိုင္ငံ လူလတ္တန္းစား မိသားစုက ေမြးဖြားလာသူ ျဖစ္ပါတယ္။ မြမ္ဘိုင္းၿမိဳ့မွာ ႀကီးျပင္းခဲ့ၿပီး ၁၉၉၄ ခုႏွစ္မွာ မြမ္ဘိုင္းတကၠသိုလ္မွ ကြန္ပ်ဴတာသိပၸံနဲ့ ဘြဲ့ရခဲ့တယ္။ မိုက္ခရိုေဆာ့ဖ္ကုမၸဏီမွ အင္ဂ်င္နီယာျဖစ္သူ ဗီဗက္ခ္နဲ့ အိမ္ေထာင္က်ၿပီးေနာက္ အေမရိကန္သို့ ေျပာင္းေရွြ့ေနထိုင္တယ္။ အေမရိကန္ေရာက္ျပီးေနာက္မွာ ကြန္ပ်ဴတာသိပၸံပညာကို စြန့္လွြတ္လိုက္ၿပီး စီးပြားေရးပညာကို ေျပာင္းလဲလိုက္စားခဲ့တယ္။ စီးပြားေရးမညီမ်ွမွုျပႆနာေတြကို အေျဖရွာခ်င္တာေၾကာင့္လို့ ဆိုပါတယ္။ ေျမာက္ကာရိုလိုင္းနားတကၠသိုလ္မွ စီးပြားေရးပါရဂူဘြဲ့ ရခဲ့တယ္။ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္မွာ ဆီယက္တယ္လ္ကို ေျပာင္းလာတယ္။ ေနာက္ ဆိုရွယ္လစ္ေရြးလမ္း (Socialist Alternative) အဖြဲ့မွ စည္းရံုးေရးမွူးတေယာက္ရဲ့ စည္းရံုးမွုနဲ့ အဖြဲ့၀င္ျဖစ္လာတယ္။ ၂၀၁၀ မွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားခံယူတယ္။ သူ့ရဲ့သေဘာထား အယူအဆကို… Read More »

ဗီယက္နမ္ ဆမ္ေဆာင္းကုမၸဏီက အဓိကရုဏ္း ဇန္နဝါရီလ ၉ ရက္ေန႔မွာ ဗီယက္နမ္ ယင္ဘန္ စက္မႈဇံုရွိ ဆမ္ေဆာင္း မိုလ္ဘိုင္းဖုန္းစက္ရံုမွာ အဓိကရုဏ္း တစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့တယ္။ ဟႏိြဳင္းျမိဳ႔ ေျမာက္ဖက္ ၆၀ ကီလိုမီတာအကြာမွာ တည္ရွိတဲ့ အဲ့ဒီစက္ရံုမွာ ဖုန္းတပ္ဆင္သူနဲ႔ ထုတ္လုပ္သူ အလုပ္သမား တစ္ေသာင္းေက်ာ္ အလုပ္လုပ္ပါတယ္။ လံုျခံဳေရးအေစာင့္ေတြက အလုပ္သမားတခ်ိဳ႔ကို စက္ရံုထဲကို အစားအေသာက္မယူဖို႔ ေျပာရာကေန ရန္ျဖစ္ၾကတာလို႔ ျပည္တြင္းမီဒီယာေတြက ေဖာ္ျပၾကတယ္။ မ်က္ျမင္ေတြ ေျပာတာကေတာ့ အေစာင့္တစ္ေယာက္က အလုပ္သမားတစ္ေယာက္ကို သတိေမ့တဲ့အထိ ရိုက္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲ့ဒီအဓိကရုဏ္းမွာ အလုပ္သမား ၁၁ ဦး ထိခိုက္ဒဏ္ရာရျပီး ၅ ဦးက စိုးရိမ္ရပါတယ္။ အေစာင့္ေတြရဲ့ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္ ၁၀ စီး နဲ႔ ကြန္တိန္နာ ၃ စီး မီးရႈိ႔ဖ်က္ဆီးခံရပါတယ္။ ထိုင္ငုယင္ ျမိဳ႔နယ္ျပည္သူ႔ေကာ္မတီဥကၠဌ ဒြန္ေနာက္ေလာင္က အဓိကရုဏ္းမွာပါဝင္တဲ့သူေတြကို ဥပေဒအရ အေရးယူမယ္၊ ေနာင္မွာ အလားတူအျဖစ္မ်ိဳး မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္သြားမယ္လို႔ ေၾကညာသြားပါတယ္။ မ်က္ျမင္သက္ေသ အင္ဂ်င္နီယာ… Read More »

၂၀၁၃ ႏို၀င္ဘာလက အုပ္ခ်ဳပ္မွုမြမ္းမံသင္တန္းဆင္းပြဲမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္ေျပာတဲ့ မိန္႔ခြန္းဆိုတာ ဖတ္လိုက္ရတယ္။ မိန္႔ခြန္းအစမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးသန္းေ႐ႊကို အရင္ဆံုးတိုင္တည္သစၥာျပဳတာ ေတြ့လိုက္ရပါတယ္။ တပ္တည္ေဆာက္ေရး တာ၀န္ႀကီးေလးရပ္ဆိုတာကို ေျပာပါတယ္။ တပ္ကိုစစ္အုပ္စုတခုတည္းရဲ႕ ခါးပိုက္ေဆာင္ တပ္ျဖစ္ၿမဲျဖစ္ေနေအာင္ ခ်မွတ္ထားတဲ့ တာ၀န္ေလးရပ္ ျဖစ္ေနတာေတြ႕ရတယ္။ တပ္ကိုသက္သာေခ်ာင္ခ်ိေရးနဲ႔ တည္ေဆာက္ရမယ္လို႔ ပါတယ္။ လူထုအေပၚ အဲဒီလုပ္ေပးဖို႔ ေစတနာေတာ့ ေဖာ္ျပသံ မၾကားဖူးဘူး။ ဗိုလ္ေအာင္ႀကီး၊ ဗိုလ္ေမာင္ေမာင္တို႔လက္ထက္က စခဲ့တဲ့ ဒီအက္စ္အိုင္လို တပ္သက္သာေခ်ာင္ခ်ိေရး အစီအစဥ္ေတြမွာ ေနာက္ဆံုးေတာ့ ထိပ္ပိုင္းအရာ႐ွိေတြပဲ ေခ်ာင္လည္ သူေဌးျဖစ္သြားတာေတြ ေတြ႕ခဲ့ရတယ္။ ဒီေန႔ဆိုရင္ ပိုဆိုးတယ္။ “တပ္ကိုစိတ္ဓာတ္နဲ႔ တည္ေဆာက္”ဆိုတာလည္းပါရဲ႕။ ဘာစိတ္ဓာတ္မွန္းမသိ။ ဘီလူးစိတ္လား၊ မုဒိမ္းစိတ္လား။ စစ္သားေတြ အျပင္မွာ ဆိုကၠားနင္းေနရတာေတြ၊ အငွားဆိုင္ကယ္ေမာင္းစားေနရတာေတြကို ၀မ္းပမ္းတနည္းေျပာသြားတယ္။ ဒါေပမဲ့ စစ္သားေတြ လုယက္ေနတာေတြ၊ စစ္ဗိုလ္ေတြ ဘဏ္ဓားျပတိုက္တာေတြ မေျပာဘူး။ ထိပ္သီးသားသမီးေတြ ဗမာျပည္ရဲ႕ လူ႔မလိုင္ခဲ ျဖစ္ေနတာေတြ မေျပာဘူး။ တိုင္းျပည္ဆင္းရဲတာရဲ႕အေၾကာင္းရင္း ျပည္တြင္းစစ္တခုတည္းကို ပံုခ်ထားတယ္။ စစ္အစိုးရေတြ အသံုးမက်တာ၊ စစ္တပ္ထိပ္သီးေတြနဲ႔ သူတို႔ခ႐ိုနီေတြ ကိုယ္ခ်မ္းသာဖို႔ ေဇာင္းေပးလုပ္ေနတာေတြကိုေတာ့… Read More »

ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ေရာက္ စစ္တပ္ကမိုးက်ေရႊကိုယ္ေတြ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္မွာ လက္ေထာက္ညႊန္မႉးအဆင့္ အရာရွိႀကီးေတြအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္း ေဆာင္ဖုိ႔ စစ္ဘက္အရာရွိ ၆၀ ဦးကို တာ၀န္ေပးခန္႔ထားလိုက္တယ္ဆိုတဲ့ သတင္းကို ေကာ္မရွင္က ထုတ္ျပန္ခဲ့တာ ေတြ႔လိုက္ပါတယ္။ ဒါကို ေမးျမန္းကန္႔ကြက္သံေတြ ထြက္လာေတာ့ ၀န္ႀကီးဌာနအသီးသီးကို ၀န္ထမ္းေတြလႊဲေျပာင္းေပးဖို႔ ေတာင္းခံရာမွာ ဘယ္၀န္ႀကီးဌာနကမွ မေပးဘဲ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာနကသာ ေပးခဲ့လို႔ အခုလိုခန္႔အပ္ခဲ့ရတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ေကာ္မရွင္က ေျဖရွင္းတာလည္း ေတြ႔လိုက္ရပါတယ္။ ဒါဘယ္က ျမစ္ဖ်ားခံခဲ့သလဲ ဆိုတာကို ျပန္လည္ေလ့လာၾကည့္တဲ့အခါ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲေတြမွာ မဲစာရင္း မမွန္ကန္တာေတြ၊ မဲေရတြက္ရာ မဲရံုေစာင့္ရာေတြမွာ မသမာမႈေတြ ေပၚေပါက္ခဲ့တာကို ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ပါတီမ်ားက ကန္႔ကြက္ခဲ့ရာက စခဲ့တာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒီေတာ့ ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒ႀကီးက ဒီလိုျဖစ္ရတာေတြဟာ ေကာ္မရွင္မွာ ကိုယ္ပိုင္၀န္ထမ္းျပည့္ျပည့္စံုစံုမရွိလို႔၊ အျခား၀န္ထမ္းအဖြဲ႔အစည္းေတြကို အကူအညီေတာင္းလုပ္ကိုင္ခဲ့ရလို႔ ျဖစ္ရတာလို႔ဆိုၿပီး ဆင္ေျခေပးပါတယ္။ အခု ဒီဆင္ေျခကိုသံုးၿပီး မိုးက်ေရႊ ကိုယ္ေတြကို ေကာ္မရွင္ရဲ့ ေရွ႕တန္းတိုက္စစ္မႉးေတြအျဖစ္ ထုတ္သံုးေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ဆိုတာ ဗဟိုမွာသာ အၿမဲတမ္းအလုပ္ရွိေနတာျဖစ္ၿပီး က်န္တဲ့အဖြဲ႔ခြဲေတြ… Read More »

ဘာမွန္းဘယ္သူမွ မသိရတဲ့ စာခ်ဳပ္ေတြ ခုတေလာျမစ္ဆံုစီမံကိန္းျပန္စဖို႔ လႈပ္ရွားေနတယ္ဆိုတဲ့သတင္းေတြ ျပန္ထြက္လာပါတယ္။ သက္ဆိုင္ရာ တရုတ္ကုမၸဏီဘက္ကလည္း သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲေတြ ဘာေတြလုပ္ျပီး သူတို႔ဘက္က ဘယ္လို လူမႈေရးဆိုင္ရာ တာ၀န္ယူမႈ ေတြလုပ္ထားတယ္ဆိုတာ အခုတေလာေခတ္စားေနတဲ့ CSR (corporate social responsibility) ကိုသံုးၿပီး ေျပာသြားတာလည္း ၾကားလိုက္ရပါတယ္။ တခ်ိန္က အျငင္းအခံုအႀကီးအက်ယ္ ျဖစ္ခဲ့ရတဲ့ ပတ္၀န္းက်င္ ထိခိုက္မႈကိစၥ EIA (Environment Impact Assessment) ဆိုတာကိုေတာ့ သိပ္အက်ယ္တ၀င့္ေျပာသံ မၾကားလိုက္ရပါဘူး။ တခ်ိန္တည္းျဖစ္ခဲ့တဲ့ SIA (Social Impact Assessment) ဆိုတာကိုသာ ေခတ္စားေနတဲ့ စကားလံုးအသစ္နဲ႔ ျပန္ေျပာသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာ တရုတ္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီရဲ့ အာေဘာ္တပိုင္းလို႔ေျပာရမဲ့ Global Times သတင္းစာကလည္း တရုတ္ႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ယခင္စစ္အစိုးရေဟာင္းနဲ႔ စီးပြားေရးစာခ်ဳပ္ေတြ ခ်ဳပ္ရာမွာ လာဘ္ေပးမႈေတြလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း ၀န္ခံထားတာလည္း ေတြ႔လိုက္ရပါတယ္။ လူထုကေတာ့ ဒီတရားမွ်တမႈမရွိ၊ တဖက္သတ္လူမသိသူမသိ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့တဲ့စာခ်ဳပ္ေတြကို အသိအမွတ္မျပဳဘဲ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းလို အေရးႀကီးစာခ်ဳပ္ကို အၿပီးတိုင္ဖ်က္သိမ္းဖို႔၊ ဧရာ၀တီကို ေလာဘေဇာတိုက္ေနသူေတြ လက္ထဲက ကယ္တင္ဖို႔နဲ႔… Read More »

လူသတ္သမားကို သူရဲေကာင္းလုပ္ေနၾကတယ္ အစၥေရးလ္မွာ ႐ွာ႐ြန္ေရာဂါအသဲအသန္ျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးေလာကကို ျပန္မ၀င္ႏိုင္ေတာ့တာ ေသခ်ာသြားၿပီဆိုေတာ့ အဲဒီ တိုင္းျပည္က ႏိုင္ငံေရးေလာကတခုလံုး အုတ္ေအာ္ေသာင္းနင္းျဖစ္သြားပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ တေလာတုန္းကမွ သူတည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ ကာဒီမာ (Kadima Party) မွာ ေမးခြန္းထုတ္စရာေတြ အမ်ားႀကီးေပၚထြက္လာလို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီႏိုင္ငံ၊ ဒီပါတီ၊ ဒီလူ႔အဖြဲ႔အစည္းဟာ ကြဲျပားေနတာေတြ မ်ားလြန္းလို႔ လူတေယာက္ထဲက အထက္ကေနၿပီး အားလံုးကို ထိန္းၫွိထားႏိုင္တဲ့ အေနအထားမ်ိဳး ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ သူမ႐ွိေတာ့ရင္ အထက္ကေန ထိန္းထားမယ့္လူ မ႐ွိေတာ့တဲ့အေနအထားလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ မာ့က္စ္ေျပာတဲ့ “လူတန္းစားတိုက္ပြဲဟာ သာမန္အရည္ေသြးမွ်သာ႐ွိတဲ့ ေၾကာင္ေတာင္ေတာင္ လူတေယာက္ကို သူရဲေကာင္းအခန္း ေရာက္သြားေစတဲ့ အေျခအေနေတြ ဖန္တီးတတ္တယ္”လို႔ ဆယ့္႐ွစ္ႏွစ္ေျမာက္ ဘ႐ူးမဲ၁ဆိုတဲ့စာအုပ္ထဲက စကားကို သတိရစရာပါပဲ။ တကယ္ေတာ့သူဟာ စစ္တရားခံတေယာက္ပါ။ သူ႔ရဲ႕စစ္တပ္တြင္း ျဖတ္သန္းမႈနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးေလာကအတြင္းျဖတ္သန္း မႈေတြတေလွ်ာက္မွာ သူဟာ အစၥေရးလ္နဲ႔ပါလက္စတိုင္း ျပည္သူေတြကို ရက္ရက္စက္စက္သတ္ျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၅၃ ခုႏွစ္ တုန္းက သူ႔ရဲ႕၁၀၁တပ္ဖြဲ႕ဟာ ကီဘီယာဆိုတဲ့႐ြာေလးတရြာမွာ ပါလက္စတိုင္း ၆၀ ကို လူမ်ိဳးေရးအရ သုတ္သင္ခဲ့ပါတယ္။… Read More »