၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွာ ထြက္လာတဲ့ ေသာမတ္စ္ဖရိုက္မန္းရဲ့ “ကမၻာျပားၿပီ” ဆိုတဲ့စာအုပ္ဟာ ေရာင္းအေကာင္းဆံုးစာရင္း၀င္ခဲ့တယ္။ ဒီစာအုပ္မွာ ကမၻာႀကီးဟာ စီးပြားကုန္သြယ္ေရာင္း၀ယ္မွုမွာ တေျပးညီကစားကြင္းႀကီး ျဖစ္သြားၿပီလို႔ သူက အဆိုျပဳထားတယ္။ အင္တာနက္ခ်ိတ္ဆက္မွုေတြ တျဖည္းျဖည္းတိုးပြားလာၿပီမို့ ကမၻာႀကီးရဲ့ ဘယ္ေနရာကမဆို ဒီကစားကြင္းႀကီးထဲမွာ ၀င္ပါကစားႏိုင္ၿပီလို႔ ဆိုပါတယ္။ ကမၻာျပားရျခင္းအေၾကာင္းအျဖစ္ အခ်က္ (၁၀) ခ်က္ တင္ျပတယ္။ ဘာလင္တံတိုင္းၿပိဳသြားတဲ့ အခ်က္ကလြဲၿပီး က်န္တာေတြက အင္တာနက္ဆက္သြယ္မွုနဲ့ သက္ဆိုင္တာေတြခ်ည္း ျဖစ္ပါတယ္။
အခုလည္း အမွုေဆာင္အရာရွိႀကီးေတြ၊ ဥပေဒျပဳအမတ္ေတြနဲ့ စြန့္ဦးတီထြင္အရင္းရွင္ႀကီးေတြက “တိုးၿပီးခ်ိတ္ဆက္မိလာတဲ့ ကမၻာႀကီးအေၾကာင္း” အျမွဳပ္တစီစီထေအာင္ ေျပာေနၾကတာကို ၾကားေနရပါတယ္။ သူတို႔မေျပာၾကတာကေတာ့ ကမၻာႀကီးခ်ိတ္ဆက္မိေနတဲ့ သူေတြဆိုတာ အင္တာနက္ဘေရာ့ဘင္ဖိုး တတ္ႏိုင္သူေတြသာ ျဖစ္တယ္ဆိုတာပါပဲ။
ဆင္းရဲတဲ့ႏိုင္ငံေတြ အသာထားၿပီး ကမၻာ့အခ်မ္းသာဆံုး၊ ေရွ့တန္းအေရာက္ဆံုး အေမရိကန္ႏိုင္ငံကိုပဲ ၾကည့္ရေအာင္ပါ။ အေမရိကန္ရွိ အိမ္ေထာင္စုစုေပါင္းရဲ့ ၄၆% ဟာ တႏွစ္၀င္ေငြ ေဒၚလာ ၃၀,၀၀၀ ေအာက္ပဲရွိၿပီး ပံုမွန္အင္တာနက္ မတပ္ဆင္ထားႏိုင္ၾကပါဘူး။ အင္တာနက္ပံုမွန္မရွိတာေၾကာင့္ အိမ္စာလုပ္ဖို့၊ အလုပ္ေလ်ွာက္ဖို့၊ အလုပ္လက္မဲ့ခံစားခြင့္နဲ့ ရိကၡာေထာက္ပံ့ေရးစတဲ့ အစိုးရစီမံကိန္းေတြ ေလ်ွာက္ဖို့ေတာင္ ခက္ၾကပါတယ္။
အေရွ့ဟာလင္ (East Harlem) က ၁၉ ႏွစ္ အရြယ္ အထက္တန္းေက်ာင္းသူေလး ဘာလ္ဂိုဘင္ဟာ အိမ္မွာ ကိုယ္ပိုင္ကြန္ပ်ဴတာမရွိသလို အင္တာနက္လည္း မသံုးႏိုင္ပါ။ ေက်ာင္းမွာပဲ ကြန္ပ်ဴတာသံုးတယ္။ အင္တာနက္သံုးဖို႔လိုတဲ့ အိမ္စာလုပ္ဖို့က်ေတာ့ စာၾကည့္တိုက္ကို အားကိုးရပါတယ္။ စာၾကည့္တိုက္ေတြမွာက ကြန္ပ်ဴတာနဲ့အင္တာနက္ကို အလကားအသံုးျပဳခြင့္ရတယ္။
ဒီလို အင္တာနက္သံုးဖို့ စာၾကည့္တိုက္ေတြကို အားကိုးေနရသူဟာ သူတေယာက္တည္း မဟုတ္ပါ။ စာၾကည့္တိုက္ဟာ စာအုပ္ေတြ လာဖတ္တဲ့ေနရာအတြက္သာ မဟုတ္ေတာ့ဘဲ ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ အင္တာနက္လာသံုးၾကတဲ့ ေနရာလည္း ျဖစ္လာေနပါၿပီ။ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွာ ေကာက္ယူခဲ့တဲ့ ပူး (Pew) စစ္တမ္းအရ ကြန္ပ်ဴတာနဲ့အင္တာနက္ အလကားသံုးခြင့္ရတာဟာ စာၾကည့္တိုက္ေတြရဲ့ “အလြန္အေရးႀကီးတဲ့” ၀န္ေဆာင္မွုျဖစ္တယ္လို့ ၇၇% က ေျဖၾကားခဲ့တယ္။
ဒါဟာ ေရွ႕တန္းအေရာက္ဆံုးႏိုင္ငံႀကီးျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက အခ်က္အလက္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗမာျပည္အပါအ၀င္ ဆင္းရဲတဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ ပိုဆိုးပါတယ္။ ဟင္ဒူသတင္းစာ (The Hindu) ရဲ့ ေက်းလက္ေရးရာ အယ္ဒီတာျဖစ္သူ ပီဆိုင္းနတ္က ဖရိုက္မန္းကို ေ၀ဖန္တဲ့ စကားေလးနဲ့ပဲ အဆံုးသတ္ပါရေစ။ “ျပားသြားတာက ‘ကမၻာႀကီး’ မဟုတ္ပါဘူး။ ျပားသြားတာက ေသာမတ္စ္ ဖရိုက္မန္းရဲ့ ‘ဦးေဏွာက္’ ပါ” တဲ့။
ရည္ညွြန္း – theguardian.com, Monday 6 January 2014
